ทำดี

วาทกรรม คำคม ข้อคิด  สะกิดใจผู้นำ

สพฺพทานํ   ธมฺมทานํ  ชินาติ “การให้ธรรมทานหรือวิทยาทาน ชนะการให้ทั้งปวง”

ในบทนี้ผู้เขียนขอนำเอาวาทกรรม  คำคม ข้อคิดสะกิดใจผู้นำ ซึ่งได้ยินได้ฟังและได้อ่านมา  จึงได้บันทึกรวบรวมเรียบเรียงมาเป็นเวลานานตั้งแต่ได้เริ่มบรรจุเป็นครู ( พ.ศ.2524 ) มาจนถึงปัจจุบัน หลายบทหลายตอนได้นำไปใช้ในการเป็นวิทยากรอบรม  ใช้ในการนิเทศผู้ใต้บังคับบัญชา  ใช้ในการเตือนใจ

ให้กำลังใจไม่ให้ท้อถอยในการทำงาน  ฯลฯ

วาทกรรมฯ ดังกล่าวจะคงอยู่ในโลกนี้ไม่ได้เลยหากไม่ได้มีการเผยแพร่หรือและเปลี่ยนเรียนรู้    เพราะจะจบสิ้นไปพร้อมกับการจากไปของเจ้าของวาทกรรมฯ  ผู้เขียนจึงได้ดำริที่จะเผยแพร่วาทกรรมฯดังกล่าว  เพื่อที่จะได้ไม่ต้องสูญหายไปหากผู้เขียนจากโลกนี้ไป และทั้งนี้ไม่ใช่เพราะผู้เขียนจะเป็นผู้เก่งกล้าสามารถกว่าท่านผู้อ่าน   มิได้มีเจตนาที่จะทำตัวโอเวอร์  ล้ำหน้าแต่ประการใด 

มิบังอาจที่จะไปสอนจรเข้ให้ว่ายน้ำได้   เพราะผู้จะเป็นผู้นำได้นั้นต้องผ่านการเรียนสาขาบริหาร  

 ผ่านการสอบแข่งขัน    ผ่านการมีประสบการณ์ด้านการบริหารจัดการมาอย่างโชกโชน  แต่มุมมองของผู้เขียนอีกมุมหนึ่งคือการจัดการให้เป็นสาระบบ  สามารถเรียกใช้งานได้ทันท่วงทีตามกาลเวลาและต่างสถานที่   บางครั้งเวลาจำเป็นต้องใช้ก็นึกไม่ออกว่ามีอะไรบ้างบางครั้งอยากทบทวนให้สมบูรณ์ก็ไม่รู้ว่าเก็บไว้ไหนเพราะเก็บมาเนิ่นนานและพอกพูนมากหลายซับหลายซ้อน   หรือบางครั้งมีความจำเป็นต้องใช้กระทันหันแต่ไม่ได้เตรียมตัวโน้ตไว้ล่วงหน้าหรือไม่ได้นำสมุดบันทึกดังกล่าวไปด้วย  การจัดเก็บระบบออนไลน์  สามารถแก้ไขปัญหาได้ทันท่วงที  และสะดวกในการสืบค้น

ด้วยเหตุผลดังกล่าวข้างต้นจึงได้บังเกิดบทวาทกรรม  คำคม  ข้อคิด  สะกิดใจผู้นำดังกล่าวนี้ขึ้นมาในเวทีแห่งการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ “แมงมุม” ขึ้นมา ฉะนี้....แล

เพื่อเป็นศิริมงคลกับบทเขียนนี้  ขอน้อมนำ 36 เส้นทางชีวิตพ่อหลวงพระราชทานมาเป็นแนวทาง  ข้อคิดสะกิดใจผู้อ่าน ดังนี้

1)            ขอบคุณข้าวทุกเม็ด น้ำทุกหยด อาหารทุกจานอย่างจริงใจ

2)            อย่าสวดมนต์เพื่อขอสิ่งใด นอกจากปัญญา และความกล้าหาญ

3)            เพื่อนใหม่ คือของขวัญที่ให้กับตัวเอง    ส่วนเพื่อนเก่า/มิตร คือ อัญมณี ที่นับวันจะเพิ่มคุณค่า

4)            อ่านหนังสือธรรมะปีละเล่ม

5)            ปฏิบัติต่อคนอื่นเช่นเดียวกับที่ต้องการให้คนอื่นปฏิบัติต่อเรา

6)            พูดคำว่า “ ขอบคุณ” ให้มากๆ

7)            รักษาความลับให้เป็น

8)            ประเมินคุณค่าของการให้อภัยให้สูง

9)            ฟังให้มาก แล้วจะได้คู่สนทนาที่ดี

10)     ยอมรับความผิดพลาดของตนเอง หากมีใครตำหนิและรู้แก่ใจว่าเป็นจริง

11)     หากล้มลง..จงอย่ากลัวกับการลุกขึ้นใหม่

12)     เมื่อเผชิญหน้ากับงานหนัก คิดเสมอว่า เป็นไปไม่ได้ที่จะล้มเหลว

13)     อย่าถกเถียงธุรกิจภายในลิฟต์

14)     อย่าใช้บัตรเครดิตเพื่อความสะดวกหรือเพื่อก่อหนี้สิน

15)     อย่าหยิ่งหากจะกล่าวคำว่า “ขอโทษ”

16)     อย่าอายหากจะบอกใครว่า “ไม่รู้”

17)     ระยะทางนับพันกิโลเมตร แน่นอน..มันไม่ราบรื่นตลอดทาง

18)     เมื่อไม่มีใครเกิดมาแล้ววิ่งได้...จึงควรทำสิ่งต่างๆ อย่างค่อยเป็นค่อยไป

19)     การประหยัดเป็นบ่อเกิดแห่งความร่ำรวย

20)     คนไม่รักเงิน  คือคนไม่รักชีวิต  ไม่รักอนาคต

21)     ยามทะเลาะกัน ผู้ที่เงียบก่อน คือ ผู้ที่มีการอบรมสั่งสอนที่ดี

22)     ชีวิตนี้ฉันไม่เคยได้ทำงานเลยสักวัน ทุกวันเป็นวันสนุกหมด

23)     จงอย่าให้จุดแข็งเอาชนะจุดอ่อน

24)     เป็นหน้าที่เรา ที่จะพูดให้คนอื่นเข้าใจ

ไม่ใช่หน้าที่ของคนอื่น ที่จะทำความเข้าใจในสิ่งที่เราพูด

                25)  เหรียญเดียวมีสองหน้า   ความสำเร็จกับความล้มเหลว

26)         อย่าตามใจตัวเอง  เรื่องยุ่ง ๆ เกิดขึ้นล้วนเกิดจากตามใจตัวเองทั้งสิ้น

27)         ฟันร่วงเพราะมันแข็ง  ส่วนลิ้นยังอยู่เพราะมันอ่อน

28)         อย่าดึงต้นกล้าให้โตไว ๆ (อย่าใจร้อน)

29)         ระลึกถึงความตายวันละสามครั้ง ชีวิตจะมีสุข มีอภัย มีให้

30)         ถ้าติดกระดุมเม็ดแรกผิด กระดุมเม็ดต่อ ๆ ไปก็ผิดหมด

31)         ทุกชิ้นงานต้องกำหนดวันเวลาแล้วเสร็จ

32)         จงเป็นน้ำครึ่งแก้วตลอดชีวิต เพื่อเรียนรู้เพิ่มเติมได้ตลอด

33)         ดาวและเดือนที่อยู่สูง อยากได้ต้องปีนบันไดสูง

34)         มนุษย์ทุกคนมีชิ้นงานมากมายในชีวิต  จงทำชิ้นที่สำคัญที่สุดก่อนเสมอ

35)         หนังสือเป็นศูนย์รวมปัญญาของโลก  จงอ่านหนังสือเดือนละเล่ม

36)         ระเบียบวินัย คือคุณสมบัติที่สำคัญในการดำรงชีวิต

                ต่อจากนี้ไปขอนำเสนอบทเขียนต่าง ๆ  ที่ได้รวบรวมไว้ ดังนี้

                1) ผู้นำยุคไตรสหัสวรรษ

กล้าตัดสินใจ         ไวต่อข้อมูล           เพิ่มพูนวิสัยทัศน์                 ซื่อสัตย์และสร้างงาน

ประสานสิบทิศ    คิดวิธีทำงานใหม่ๆ           จูงใจเพื่อนร่วมงาน     ทนทานต่อปัญหาและอุปสรรค              รู้จักยืดหยุ่นตามสถานการณ์          ทำงานแบบมีส่วนร่วม

                2) การที่เรามองคนอื่นว่าสูงกว่า.......เราอาจกำลังคุกเข่าอยู่ก็ได้

                                แต่หากเรากล้าลุกยืนขึ้น.........เราอาจจะสูงเท่าเขา....หรือสูงกว่าเขาก็ได้

                3) ก่อนจะลุก.......ต้องผ่านการล้ม

                                ก่อนจะคม......ต้องผ่านการทื่อ

                                                ก่อนจะเก่ง......ต้องผ่านการฝึกปรือ

                                                                ก่อนจะมีชื่อ.....ต้องผ่านงานหนักมา

                4) คนสำเร็จ.....มักไม่แสวงหาข้ออ้าง

                                “ผู้ประสบความสำเร็จจะเห็นคำตอบในทุกปัญหา

                                                แต่ผู้ประสบความล้มเหลวจะมองเป็นปัญหาในทุกคำตอบ”

                5) สู้....มีถึง  2  ประตู ไม่แพ้ก็ชนะ

                                แต่ถ้าไม่สู้.....เหลือประตูเดียว....คือแพ้แน่นอน

                                                .................................

                                มีแขนขา              กายา                       ครบทั่วถ้วน

                                ทุกสัดส่วน            เหมือนเช่น           คนอื่นเขา

                                จะสำเร็จ                ไม่สำเร็จ                อยู่ที่เรา

                                ว่าจะเอา                 หรือไม่                  เท่านั้นเอง

                                ท่านเมามัว            กลัวอะไร              ไปหนักหนา

                                เรามนุษย์               เขาเทวดา               ก็หาไม่

                                จะสำเร็จ                ไม่สำเร็จ                อยู่ที่ใจ

                                แล้วเหตุใด            ไม่ลองสู้                ดูสักครา

                6) ใช้สองมือ        แหวกฟ้ากว้าง                      อย่างแข็งขัน

                                ใช้สองเท้า             เข้าประจัญ            กับปัญหา

                                ใช้สมอง                สรรค์สร้าง            ทางปัญญา

                                หนึ่งหัวใจ             ยืนหยัดกล้า           เพื่อคว้าชัย

7)                                    สูตรของความสำเร็จ

·       เป็นเรื่องการเสาะหา                          ไม่ใช่เกิดมาเป็น

·       เป็นเรื่องการต่อสู้                                ไม่ใช่นั่งดูดวง

·       เป็นเรื่องการฟันฝ่า                             ไม่ใช่ฟ้าบันดาล

·       เป็นเรื่องการเชี่ยวชาญ                       มิใช่โชคช่วย

·       เป็นเรื่องการฝึกฝน                             มิใช่บุญหล่นทับ

·       เป็นเรื่องความสามารถ                       มิใช่วาสนา

·       เป็นเรื่องพรแสวง                                มิใช่พรสวรรค์

8)                                    อย่าท้อแท้.........แม้ท้อได้แต่อย่าถอย

·       จงก้าวไป                       แม้ไฟ                     จะไหม้โลก

·       จงก้าวไป                       แม้โชค                  จะหลีกหนี

·       จงก้าวไป                       แม้ใคร                   ไม่ไยดี

·       จงก้าวไป                       แม้มี                       คนนินทา

·       จงก้าวไป                       บนแนวทาง          อย่างสร้างสรรค์

·       จงก้าวไป                       ไม่หวั่น                  มวลปัญหา

·       จงก้าวไป                       เพื่อแพร่ไฟ           พัฒนา

·       จงก้าวไป                       เพื่อพัฒนาการศึกษา           ของชาติไทย

9)                                    อย่าด่วนพิพากษาคน......เดี๋ยวจะเสียใจภายหลัง

อย่าตัดสินคนที่หน้า

อย่าตัดสินผ้าที่เนื้อ

อย่าตัดสินเกลือที่ความเค็ม

อย่าตัดสินเข็มที่ความคม

อย่าตัดสินลมที่ความแรง

อย่าตัดสินแสงที่ความร้อน

อย่าตัดสินค้อนที่แรงทุบ

อย่าด่วนสรุปสิ่งใดด้วยตนเอง

                 

                10)         ความเหมือนที่แตกต่าง

องค์รวม -              รวมองค์

                                บูรณาการ – บูรณากอง – บูรณาเกิน

                                สร้างภาพ -           สร้างสุข

                                ได้ใจ                    ให้ใจ

                                เลียนรู้                    เรียนรู้

                                ได้คิด                      คิดได้

                                เรียนรู้ลอกกัน      เรียนรู้ร่วมกัน

                                ได้ทำ                      ทำได้

                                เข้าสมอง               เข้าใจ

                                ได้ภาพ                   ได้ผล

                                เปิดใจ                     ใจเปิด

10)                             ขอบคุณความไม่มี......................ที่ทำให้รู้วิธีลุกขึ้นสู้

ขอบคุณความยากจน..................ที่ทำให้เป็นคนมุมานะ

ขอบคุณความผิดพลาด...............ที่ทำให้ฉลาดยิ่งกว่าเดิม

ขอบคุณความริษยา.....................ที่ทำให้กล้าสร้างสรรค์สิ่งใหม่

ขอบคุณคำวิพากษ์วิจารณ์...........ที่ทำให้ผลิบานอย่างไร้ข้อตำหนิ

ขอบคุณความไม่รู้......................ที่ทำให้รู้จักครูชื่อประสบการณ์

ขอบคุณความผิดหวัง.................ที่ทำให้ตั้งสติและลุกขึ้นมาใหม่

ขอบคุณศัตรูที่แกร่งกล้า.............ที่ทำให้ว่าเรายังไม่ใช่มืออาชีพ

ขอบคุณความป่วยไข้.................ที่ทำให้เราตั้งใจดูแลสุขภาพ

ขอบคุณความทุกข์.....................ที่ทำให้รู้ว่าความสุขมีค่าแค่ไหน

ขอบคุณความพลัดพราก............ที่ทำให้เราสละจากความยึดมั่นถือมั่น

ขอบคุณความตาย......................ที่ทำให้ฉากสุดท้ายของชีวิตสมบูรณ์แบบ

11)                             สูตรเพื่อนแท้

ปรับทุกข์..........ผูกมิตร...........ปิดลับ...........ซึมลึก

12)                             คำที่ควรใช้สื่อสารกับลูกน้อง

หกคำ     ควรจดจำเมื่อมอบหมายงาน

                คุณทำผมรับผิดชอบ

ห้าคำ      เตือนใจบอกกล่าวเมื่อเขาทำดี

                คุณทำได้เยี่ยมมาก

สี่คำ        เปิดทางให้เข้าร่วมเป็นเจ้าของ

                คุณคิดอย่างไร

สามคำ   ที่ทรงคุณค่ายิ่งเมื่อไหว้วาน

                ขอความกรุณา

สองคำ   ที่ต้องติดอยู่ริมฝีปาก

                ขอบคุณ

คำเดียว   ที่มีพลังสูงสุด

                เรา

คำเดียว   ที่มีคุณค่าน้อยที่สุด

                ผม         

13)                             ลักษณะการวินิจฉัยสั่งการ

                                อนุมัติ                                    อย่าให้เป็น                            หารือ

ขอความร่วมมือ                   อย่าให้เป็น                            ขู่เข็ญ     

ขอเชิญ                                   อย่าให้เป็น                            ทาบทาม

เตือนงาน                              อย่าให้เป็น                            ยื่นคำขาด

แสดงความยินดี                   อย่าให้เป็น                            เยาะเย้ย 

14)                             ลักษณะผู้บริหาร

ผู้บริหารที่ดี          นายใช้                   เพื่อนชม               ลูกน้องชอบ

เกือบดี                    นายชอบ                เพื่อนชม               ลูกน้องเฉย

ไม่ดี                        นายไม่ชอบ          เพื่อนเฉย               ลูกน้องชัง

ที่หาดีไม่ได้          นายเฉย                  เพื่อนชัง                                ลูกน้องชั่ว             ตัวเองชุ่ย

15)                             กิจวัตรประจำวันผู้บริหาร

Walk      around      Sit in front     Eye contact   

Smile  big          Speak  out

16)                             ผู้บริหารที่ผู้ร่วมงานไม่ชอบ

·       ชี้นิ้ว               หิ้วอีหนู                 หูเบา      เจ้าอารมณ์             งมงายอำนาจ

อาฆาตลูกน้อง      จ้องจับผิด              คิดเอาแต่ได้          ไม่มอบงานลูกน้อง

ยกย่องคนเลว       ทับถมคนดี            ตระหนี่ถี่เหนียว

·       หน้างอ          รอนาน                  งานมาก                 ปากเสีย                  เมียคุม

 กลุ้มหนี้                ขี้ยา                         อารมณ์ร้อน

·       ดูคนดีที่การกระทำ........ดูผู้ผู้นำที่การเสียสละ

17)                             งานหลักผู้บริหารที่ไม่ใช่ผู้นำยุคปฏิรูป

เข้าประชุม            รับแขก                   แจกเหล้า               เฝ้าอีหนู                 ชูเจ้านาย

               

18)                             ลักษณะผู้บริหารที่ไม่พึงประสงค์

กาย                                         วาจา                                       ใจ

                                                ยุ่งยาก                                    ยุแหย่                                     เหยาะแหยะ

                                                รีรอ                                         ระราน                                   เร่าร้อน

                                                สำส่อน                                  ส่อเสียด                                 โศกเศร้า

                                                จับจด                                      จู้จี้                                           จ้องจับ(ผิด)

                                                หลุกหลิก                               ล่อลวง                                   โลเล

19)                             ผู้บริหารที่ดีในทรรศนะของคนไทย

ทรรศนะที่ 1  ครองตน                       ครองคน                                ครองงาน

ทรรศนะที่ 2ภูมิรู้                 ภูมิธรรม                ภูมิฐาน                  ภูมิปัญญา

ทรรศนะที่ 3ทันคน             ทันงาน                  ทันเหตุการณ์        ทันสมัย

               

สรุป  สุดท้ายที่ปลายฝันกับบทเขียนนี้   หวังเป็นอย่างยิ่งที่ต้องการให้เกิดผลในทางสร้างสรรค์ต่อเด็กไทยให้เป็นคนเก่ง   คนดี  และเป็นคนมีความสุข   ไม่เป็นเพียงพลเรือน แต่ยังต้องเป็นพลเมือง ด้วยเพราะเด็กนอกจากเป็นชาวบ้านธรรมดาแล้วยังเป็นสมาชิกของประเทศ  เป็นพลเมืองของอาเซียน  และท้ายที่สุดยังเป็นพลโลกอีกด้วย จึงต้องเตรียมคุณสมบัติ   ต้องเตรียมสมรรถหลัก  ต้องเตรียมศักยภาพทั้งด้านร่างกาย   อารมณ์   สังคม   และสติปัญญาให้พร้อมท่ามกลางการรักษาวัฒนธรรมไว้เป็นคู่ขนานดังคำพูดที่ว่า  “ มีจิตวิญญาณเป็นไทย     หัวใจเป็นสากล    ตัวตนเต็มไปด้วยไอ.ที.    ภาษาดีพาชีวีก้าวไกล”

                และนอกจากที่กล่าวมาข้างต้นแล้วยังหวังให้เกิดสิ่งต่อไปนี้อีกคือ                ทำอย่างไรให้โรงเรียนได้รับการเชิดชู      ทำอย่างไรให้คุณครูได้รับการยกย่องทำอย่างไรให้นักเรียนเก่ง  ดี  มีสุข                และทำอย่างไรให้ชุมชนได้รับความพึงพอใจ  จากการนำ “บทวาทกรรม    ข้อคิด   สะกิดใจผู้นำ” นี้ไปปรับใช้

                ขอขอบคุณ ท่านผู้อ่านทุกท่านที่ได้เข้ามาเยี่ยมชมเป็นกำลังใจด้วยดี  เช่น-เคยเสมอมา   หากมีข้อติชมประการใดผู้เขียนยินดีนำมาปรุงแก้ไขต่อไป...สวัสดี